Professors Against Plagiarism

استادان علیه تقلب

مبارزه با تخلف و تقلب علمی در دانشگاه‌ها

این بلاگ به همت تعدادی از استادان دانشگاه‌های کشور ایجاد شده و هدف آن مبارزه با تخلف یا تقلب علمی در دانشگاه است

مقدمه

به‌نام خداوند هستی و هم راستی

این بلاگ به همت تعدادی از استادان دانشگاه‌های کشور ایجاد شده است و هدف آن مبارزه با تخلف و تقلب علمی در دانشگاه‌ها چه از سوی دانش‌جویان و چه از سوی اعضای هیات علمی است. متاسفانه ما شاهد گسترش حرکت‌های غیر اخلاقی در فضای علمی کشور هستیم که با انگیزه‌هایی چون اخذ مدرک، پذیرش یا ارتقای مرتبه‌ی دانشگاهی صورت می‌گیرتد.

ما با هرگونه تقلب مخالفیم و سکوت در برابر آن‌را هم جایز نمی‌دانیم. در این بلاگ قصد داریم برخی موارد و روش‌های تقلب‌ را بیان و ضمن آموزش به دانش‌جویان و تلاش برای اشاعه‌ی اخلاق و آداب حرفه‌ای در جمع خودمان‌، مسولان را وادار کنیم تا به مشکل تقلب و ریشه‌های آن واکنش جدی نشان دهند.

۲۱ مرداد ۱۳۸۷

استادان یا پژوهشگران حامی

حمایت

اگر می‌خواهید نامتان به‌عنوان یکی از حامیان ذکر شود، نام کامل و آدرس وبگاه خود را به آدرس ghodsi_AT_sharif_DOT_edu ارسال نمایید و در صورت تغییر گروه حامی ما را مطلع کنید..

تعداد زیادی آدرس بلاگ خود را فرستاده‌اند که متاسفانه امکان استفاده از آن به‌جای وبگاه نیست.

بایگانی مطالب

آخرین نظرات

  • ۲ شهریور ۹۶، ۰۸:۵۸ - ماکادا
    عالی
چگونگی برخورد با تقلب‌های دانشجویی
در دانشگاه کنکوردیا – مونترال – کانادا
توسط: بهمن زمانی، دانشجوی دکترای کامپیوتر
تاریخ: دی 1387 (ژانویه 2009)

اکنون پنج سال است که من در دانشگاه کنکوردیا به تحصیل در مقطع دکترا مشغول هستم. با توجه به سابقه‌ی پنج شش ساله‌ی تدریس در ایران، اینکه می‌دیدم در اینجا استاد نمی‌تواند صرف مشاهده‌ی موارد تقلب در برگه‌ی امتحانی یا تکلیف یک دانشجو از نمره‌ی او کسر کند یا به او صفر بدهد برای من در ابتدا تعجب بر انگیز بود. در چند سال گذشته که در دانشگاه کنکوردیا گاهی وظیفه‌ی کمک استادی را داشته و می‌دیدم که بعضی اساتید علی‌رغم مشاهده‌ی نمونه‌های محرز تقلب در تکالیف، از کنار آن می‌گذرند چون می‌دانند که در صورتی که بخواهند با آن برخورد کنند باید مدارک متقنی داشته و مسیر اداری مربوطه را طی کرده و در صورت نیاز در جلسات استماع دادرسی به عنوان شاهد حاضر شوند، بر تعجب من می‌افزود. البته گاهی که به استاد درس می‌گفتم که به نظر می‌آید برخی تکالیف کپی همدیگر باشند، استاد می‌گفت خوب این خود دانشجو است که ضرر می‌کند.
جهت رسیدگی به تخلفات علمی در دانشگاه کنکوردیا، دفتر خاصّی با نام دفتر محاکمات دانشجویی تحت نظر هیئت رئیسه‌ی دانشگاه فعالیت می‌کند. این دفتر از دانشجویان و اساتید دعوت می‌کند تا به صورت افتخاری به عنوان هیئت منصفه در رسیدگی به دعاوی با آنها همکاری کند. اکنون بیش از یکسال است که من همکاری خود را به عنوان عضو دانشجویی هیأت استماع دادرسی علمی در دانشگاه کنکوردیا آغاز نموده‌ام. با شرکت در جلسات استماع دادرسی و جلسات تجدید نظر در خصوص تخلفات علمی، شاهد رعایت عدالت و انصاف در حق دانشجویی که تخلف علمی انجام داده است بوده‌ام.

هدف من از این نوشته ارائه‌ی دیده‌ها و تجربیات به دیگران است، امید آنکه مفید واقع شود. تلخ‌ترین موردی که در این مدت دیده‌ام، دانشجوی دکترای یکی از رشته‌های مهندسی بود که به دلیل مشکل پیدا کردن با استاد خود، پایان نامه‌اش را با عجله و با چسباندن مقدار زیادی متن و فرمول‌ از کارهای دیگران، بدون تغییر متون و بدون ذکر صحیح منابع، تحویل داده بود. به همین دلیل یکی از اعضای کمیته داوری با مشاهده تخلفات موضوع را کتباً گزارش کرده و دانشجو به دلیل دزدی ادبی و مردود شدن در پایان نامه از اخذ درجه‌ی دکتری باز ماند. چهره‌ی پشیمان او هیچگاه فراموشم نمی‌شود و اینکه هیچکدام از عذرهای او پذیرفته نشد به این دلیل که "یک دانشجوی دکتری باید اینها را بداند!"
آیین نامه علمی دانشگاه کنکوردیا، هرساله در تقویم دانشگاه به چاپ رسیده و در سایت دانشگاه قابل دسترسی می‌باشد. این آیین نامه به عنوان قراردادی بین دانشگاه و دانشجو تلقی می‌گردد و به وضوح موارد خلاف علمی را مشخص کرده است. نظر به اهمیت دزدی ادبی ، اولین مورد نامبرده شده به عنوان خلاف علمی، به آن اختصاص داشته و دزدی ادبی را چنین تعریف می‌کند:
ارائه‌ی کار دیگران به عنوان کار خود بدون ذکر صحیح منابع
خلاصه‌ای از این آیین‌نامه که مجازات مربوط به تقلب (دزدی ادبی) را معیّن می‌کند به زبان‌های انگلیسی، فرانسه، عربی، چینی، فارسی، هندی، کره‌ای ترجمه شده و در سایت مربوطه موجود است.
سایر خلاف‌های علمی عبارتند از:
- کمک رساندن یک دانشجو به دیگری
- همکاری غیرمجاز بین دانشجویان
- پاره کردن، آسیب رساندن، افزودن برگه، یا برداشتن پاسخ‌نامه امتحان
- ارائه‌ی یک کار به صورت همزمان در دروس متفاوت، بدون اجازه اساتید
- به دست آوردن سؤالات یا پاسخها به طور غیر مجاز
- جازدن فردی به جای فرد دیگر.

پس از کشف تقلب، استاد یا مسئول امتحانات موضوع را به‌طور مکتوب و با ارائه‌ی مدارک به رئیس دانشکده‌ی مربوطه گزارش می‌کنند. رئیس دانشکده با دانشجوی متخلف مصاحبه می‌کند و در صورتی که وقوع تقلب برای او محرز شد، یکی از مجازات‌های پیش‌بینی شده در آیین‌نامه را انتخاب و به صورت کتبی به دانشجو اعلام می‌کند.

مجازات‌ها به ترتیب از ضعیف به شدید عبارتند از: توبیخ، بازنویسی کار، نمره صفر برای کار، کسر نمودن نمره از درس، مردود شدن در درس، گرفتن دروس اضافی تا سقف 24 واحد، تعلیق به مدت شش ترم، اخراج از دانشگاه. (البته دو مورد آخر در حیطه اختیارات رئیس دانشکده نیست)

دانشجو حق دارد ظرف مهلت معینی به حکم صادر شده اعتراض کرده و درخواست برگزاری یک جلسه‌ی استماع دادرسی علمی بنماید. جلسه‌ی استماع دادرسی علمی متشکل از اعضای ذیل است.
- رئیس جلسه (یک وکیل داوطلب از خارج دانشگاه، بدون حق رأی)
- منشی جلسه (مسئول دفتر محاکمات دانشجویی)
- اعضای هیئت منصفه (سه نفر از اساتید و دو نفر از دانشجویان دانشگاه)
- متهم (دانشجو)
- وکیل دانشجو، در صورت درخواست وی (معمولاً از کارآموزان وکالت که به صورت رایگان از سوی دانشگاه در اختیار دانشجو قرار می‌گیرد)
- شاکی (رئیس دانشکده مربوطه)
- شاهدان (اعم از شاهدان شاکی یا متهم)

اعضای داوطلب، اعم از رئیس یا اعضای هیئت منصفه، پس از گذراندن دوره‌های دو ساعته‌ی آشنائی با مقررات جلسه‌ی استماع دادرسی علمی، به مدت دو سال به عضویت هیئت استماع دادرسی علمی انتخاب می‌شوند. در انتخاب اعضای هیأت، تمام تلاش انجام می‌شود که تداخلی بین منافع افراد صورت نگیرد.

در جلسه‌ی استماع دادرسی، طبق آیین نامه‌‌ی این جلسات، ابتدا رئیس اعضا را معرفی، سپس متهم و شاکی سخنان آغازین را ارائه می‌نمایند. به دنبال آن هیئت منصفه سؤالات خود را از طرفین پرسیده و در پایان متهم و شاکی سخنان پایانی را ارائه می‌کنند. کلیه‌ی مکالمات ضبط شده و هم‌زمان توسط منشی تایپ می‌گردد.

پس از استماع سخنان طرفین دعوی، آنها از جلسه خارج می‌شوند و اعضای هیأت منصفه به بحث و بررسی پیرامون موضوع می‌پردازند. جهت حفظ محرمانگی، این مباحثات ضبط نشده ولی در صورت جلسه وارد می‌گردد. در این زمان رئیس جلسه در جنبه‌های حقوقی، و منشی در جنبه‌های اداری، به هیأت منصفه کمک می‌کنند تا رأی خود را با اطمینان خاطر و با رعایت انصاف اتّخاذ نمایند. در نهایت اعضای هیأت منصفه رأی خود را، که بایستی علنی و مورد توافق اکثریت باشد، صادر می‌کنند.
رأی هیأت استماع دادرسی علمی، در مهلت مقرر به صورت مکتوب به دانشجو و رئیس دانشکده مربوطه ابلاغ می‌گردد.

دانشجو حق دارد که در مهلت مقرر تقاضای تجدید نظر نماید، که در این صورت جلسه‌ی تجدید نظر به صورت مشابه فوق، منتهی با عضویت دو استاد و یک دانشجو (که با اعضای حاضر در جلسه‌ی قبل متفاوت هستند) به عنوان هیئت منصفه، و بدون حضور شاکی یا متهم، و تنها با بررسی مستندات مکتوب و صوتی پرونده برگزار می‌گردد.

هیأت تجدید نظر می‌تواند حکم صادره در جلسه‌ی استماع دادرسی را لغو، تأیید، یا اصلاح نماید. در صورت تأیید یا اصلاح، این حکم نهایی و جهت اجرا ابلاغ می‌گردد.

چنانچه دانشجویی برای بار دوّم مرتکب خلاف علمی بشود، حکم او اخراج از دانشگاه است. در این گونه موارد، نیازی به مصاحبه‌ی رئیس دانشکده با دانشجو نیست و رئیس دانشکده موظف است مستقیما پرونده را جهت برگزاری جلسه استماع دادرسی ارسال نماید. چنانچه هیأت استماع دادرسی دانشجو را مقصر شناخته و ارتکاب جرم را تأیید نماید، مجازات وی اخراج از دانشگاه است. البته اخراج نهایی دانشجو نیاز به تأیید ریاست دانشگاه دارد.
پایان
موافقین ۰ مخالفین ۰ ۸۷/۱۱/۰۳
محمد قدسی

نظرات (۳)

متشکرم از نظرات. به نظرم به دلیل طولانی بودن مطلب، یک مقدار پیام اصلی آن کم رنگ شده است. پیام اصلی من برخورد نسبتا عادلانه با تقلبها بود. میگویم نسبتا، چون کار انسانی نمیتواند مطلق خوب و بی عیب باشد. سخت بودن روال برخورد با تقلب را نیز بنده جزیی از همان عادلانه بودنش دیده ام و ذکر کردم که استاد نمیتواند سرخود به دانشجو صفر بدهد، چیزی که تا حدی که از سیستم ایران یادم است خیلی راحت قابل انجام بود. در خصوص انجام تقلب هم باید بگویم که برای امتحانات دانشجویان دوره کارشناسی مراقبت بسیار سختی به عمل می آید و تعداد زیادی دانشجو و کارمند به عنوان مراقب به کار گرفته میشوند و مقررات سختی بر جلسه حاکم است. و این خود نشانگر این است که میل به انجام تقلب اینجا هم خیلی بالاست. همین جلسه قبل دادگاه رسیدگی به تقلب های دانشجویی موردی را بررسی کردیم که دانشجو به دستشویی رفته بود و در این جور مواقع یک مراقب دانشجو را اسکورت میکند!!! و پس از 20 دقیقه که دانشجو خارج شده بود مراقب از او خواسته بود که جیبهایش را نشان دهد که برگه های کوچکی از متون درس در جیب او یافته و موضوع را ثبت و گزارش کردند و خلاصه چون بار دومی بود که دانشجو مرتکب تقلب میشد در دادگاه نیز مجرم شناخته و رای به اخراج او داده شد.
البته همانطور که گفتم داستانهای فوق مربوط به درسهای دوره کارشناسی میشود. در دوره های تحصیلات تکمیلی تعداد دانشجوها کمتر و امتحان هم (اگر باشد) توسط استاد برگزار میشود و خود من در امتحانی بوده ام که استاد نیمی از زمان امتحان را در کلاس نبود و راستش من هم سرم به کار خودم بود نمیدانم کسی تقلب کرد یا نه! ببخشید اگر طولانی شد.
از آقای زمانی باید تشکر کنیم که تجربشونو دراختیار گذاشتن. خوبه که یه کم هم راجع به فرهنگ تقلب بگن. مثلا توی آمریکا اگه استاد سرجلسه نباشه که خیلی اوقاتم همینجوره و یه دانشجو تقلب کنه بعد جلسه هرکی که تقلب رو دیده به استاد میگه. دانشجوا احساس میکنن که جز سیستم دانشگاهن و خودشون و استاد رو یه طرف میبینن و دانشجوی متقلب رو یه طرف دیگه. حالا رو نمیدونم ولی قدیم اگه یکی از دیوار مردم میرفت بالا و صاب خونه نبود و یکی میدید شروع میکرد به داد زدن. یعنی مردم معمولی خودشونو طرف صاب خونه میدیدن نه طرف دزد. دوست دارم دانشجوا کامنت بنویسن و بگن که اگه استاد درس سر امتحان داره جواب یه دانشجو رو میده و مراقب هم حواسش به ساعت که کی امتحان تموم میشه و دوتا از بچه ها هم دارن نت ردو بدل میکنن بعد جلسه چیکار میکنن. غیر از اینه که میگن دمت گرم بابا ای ول. اگه یه دانشجوی سال اول تقلب همکلاسیا رو لو بده فکر میکنین تا سال آخر کسی باهاش حرف میزنه؟ خوب برای همینه که تعداد تقلبا شاید توی ایران یه کم از دانشگاه کنکوردیا زیادتر باشه و اختیارات استاد یه کم بیشتره مثلا اگه موقع تصحیح ورقه ها ببینه که دوتا برگه هردوتا مثل هم اشتباهی نوشتن پشت در اتاقش اسمشونو اعلام میکنه که بیان و بقیش رو هم خودتون میدونین
منظورم اینه که اگه قوانینو میگیم ظرف زمان و مکان و فرهنگ رو هم یه کم بحث کنیم
همانطور که جناب زمانی فرمودند حداقل در این یک مورد به هر کجا که بروید آسمان همین رنگ است. ایران باشد یا کانادا و دانشگاه کنکوردیا باشد یا دانشگاه نیوجف.
برخورد با مساله تقلب در هنگام امتحان تمام دانشگاه ها روال سختی را در کمیته انظباطی طی می کند و به همین خاطر اساتید و مراقبان ترجیح می دهند از پرداختن به مواردی که مدرک مستند (مانند همراه داشتن نوت) وجود دارد به پرهیزند.
استادی را در نظر بگیرید که هنگام امتحان یا تصحیح اوراق متوجه رونویسی دو دانشجوی نزدیک به هم می ود و به دلیلی که گفته شد تمایلی به برخورد رسمی ندارد.
در اینجا می توانیم خیلی راحت خودمان را راحت کنیم و بگوییم به ضرر خود دانشجو است ولی آیا این استدلال درست است. همه می دانند که وظیفه ما دو چیز است اول اینکه مطالبی را به دانشجویان یاد دهیم و دوم اینکه به آنها نمره بدهیم. نمره ای که در سرنوشت آنها موثر است. اگر دانشجویی متقلب است و یا حاضر است مجیز همچو منی را بگوید لیاقتش بیشتر از دیگری نیست که به اندازه او درس خوانده است. دانشجویی که هدفش گرفتن مدرک است ضرر نمی کند بلکه دانشجویان غیر متقلب هستند که از این رفتار ما متضرر می شوند.
با این فکر من همیشه سعی می کنم در جلسه امتحان حاضر باشم و اگر موردی در این صورت هم مراقبین وظیفه خود را بهتر انجام می دهند و هم اینکه اگر موردی جدی ببینم در زمان دادن نمره دانشجو را حتما می اندازم. این کار معمولا آسان است چون تقریبا همه دانشجویانی که دست به تقلب میزنند یا خودشان می افتند و یا نزدیک مرز هستند.
اگر دانشجو تقلب کند حق کسانی که تقلب نکرده اند ضایع شده است. اگر دانشجو تقلب کند بعدا که در هر پست و مقامی قرار گرفت فکر میکند بهترین راه برای پیشرفت تقلب خواهد است. اگر دانشجو تقلب کند استاد و درس و دانشگاه در چشم او حقیر خواهد شد. بیایید نهایت سعیمان را بکنیم تا چنین نشود.

ارسال نظر

ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">
تجدید کد امنیتی